انتخاب سنگ ساختمانی مناسب

نوشته شده توسط : DigiSang Admin در : 1396/3/10 11:48 (462 نمایش)

سنگ ساختمانی یکی از مصالح اصلی ساختمان سازی است و در  پروژه های عمرانی حاصل تلاش گروه های مختلف در نهایت با پوشش سنگ ساختمانی نمایش داده می شود که در صورت اشتباه در انتخاب آن حاصل زحمات گروه های مختلف بی اثر خواهد شد. سنگ ساختمانی جسمی است طبیعی که از اجتماع یک یا چند کانی در کنار هم  تشکیل می شود. مهم‌ترین موارد استفاده از آن را می‌توان به شرح زیر دسته بندی کرد:

1) سنگ‌هایی که برای مصارف تزئینی و نمای ساختمان استفاده می‌شوند.

2) سنگ‌هایی که به شکل بلوک در ساخت دیواره باغ ها، سدها، باراندازها و از این قبیل موارد استفاده می‌شوند.

3) سنگ‌هایی که برای سنگ‌فرش استفاده می‌شوند.

 

معیارهای انتخاب سنگ

 

عوامل مؤثر در انتخاب سنگ ساختمانی

ابتدا می بایست  کاربرد سنگ مشخص شود تا بتوان انتظارات و توقعات خود را از آن مشخص کنیم، ملاک انتخاب سنگ ساختمانی با توجه به نوع کاربرد آن مشخص می شود. آیتم های تاثیر گذار در سنگ ساختمانی عبارت‌اند از: دوام، رنگ و مشخصات فنی.

دوام

منظور از دوام سنگ ساختمانی، پایداری آن در مقابل تهاجم شیمیایی و عوامل هوازدگی است. متأسفانه دوام سنگ که باید مهم‌ترین عامل در انتخاب سنگ باشد، اغلب مورد توجه کافی قرار نمی‌گیرد. ساختمان‌های گران‌قیمت فراوانی وجود دارند که در انتخاب سنگ به این موضوع توجه نکرده و از این بابت متضرر شده ­اند. عوامل طبیعی تاثیر گذار بر دوام سنگ ساختمانی شامل ساختار، بافت و ترکیب کانی‌شناسی آن می باشد. محل نصب سنگ ساختمانی و کاربرد آن نیز عوامل دیگری هستند که بر روی دوام سنگ تاثیر می گذارند. از دیگر عوامل تاثیر گذار میتوان به شرایط آب‌وهوایی اشاره کرد. در آب‌وهوای گرم و مرطوب، هوازدگی شیمیایی و در آب‌وهوای سرد و خشک، هوازدگی فیزیکی بیشترین تخریب را بر روی سنگ ساختمانی ایجاد می کنند.

ساختار:

وجود هر ضعفی در ساختار سنگ ساختمانی، مقاومت آن را در برابر تهاجم عوامل هوازدگی کاهش می دهد. بنابراین، درزها، سطوح لایه‌بندی، گسل ها  یا هر نوع شکاف ناشی از گسل یا چین‌خوردگی )شامل ترک‌های برشی( همگی باعث ایجاد شرایط تاثیر پذیری بالای سنگ ساختمان در مواجهه با هوازدگی و یخبندان و کاهش دوام آن می شوند.

بافت:

سنگ ممکن است دارای دانه‌های هم‌اندازه از نوع درشت‌دانه یا ریزدانه، یا دارای بافت پرفیری )دانه‌های نامساوی( باشد. سنگ‌های ساختمانی دارای دانه های درشت زودتر از سنگ‌های  ساختمانی دارای دانه های ریز تخریب می‌شوند؛ به خصوص نسبت به تغییرات دما حساس‌ تر هستند .  گسستگی سنگ های دانه درشت به علت تفاوت درضریب انبساطی کانی‌های سازنده آن می باشد .  از دیگر عوامل تاثیر گذار در بافت سنگ ساختمانی میزان تخلخل آن می باشدسنگ‌ ساختمانی ممکن است متراکم و یا متخلخل باشد. سنگ ساختمانی متراکم دیرتر از سنگ متخلخل متلاشی می‌شود. سنگ‌های متراکم تقریباً غیرقابل نفوذند، لذا عوامل هوازدگی نمی‌توانند سریعاً عمل نمایند. از طرف دیگر سنگ‌های متخلخل، آب را به سادگی جذب و بر اثر یخ بندان دچار ترک‌خوردگی می‌شوند.

ترکیب شناسی:

از آنجا که کانی‌های مختلف دارای مقاومت‌های متفاوتی در برابر هجوم عوامل هوازدگی هستند، طبیعی است که سنگ‌های تشکیل شده با کانی های مختلف در برابر هوازدگی نیز دارای مقاومت‌های گوناگونی باشند و سنگ های ساختمانی که دارای کانی‌هاای با مقاومت کمتر هستند، زودتر بر اثر عوامل جوی آسیب می‌بینند.

 

معیارهای انتخاب سنگ

 

رنگ:

این عامل بیشتر از دید طراحان مهم است، اگرچه مهندسان نیز حتماً روی رنگ سنگ نظر دارند. معمولاً رنگ‌های روشن نسبت به رنگ‌های تیره ترجیح داده می‌شوند. این موضوع خصوصاً در سنگ‌های آهکی مهم‌تر است، زیرا اکثر رنگ‌های تیره سنگ‌های آهکی در نمای بیرون ساختمان بر اثر نور خورشید و آلودگی هوا دوام ندارند. رنگ سنگ از ویژگی‌هایی است که از نظر اقتصادی نیز حائز اهمیت است. سنگ‌هایی با رنگ سبز، لاجوردی و قرمز که کم یاب هستند، دارای ارزش بیشتری‌اند. گاهی فاصله دید در تشخیص رنگ تاثیر می گذارد. یک نمونه از سنگ گرانیت با دانه‌بندی متوسط که دارای فلدسپات های صورتی است، در فاصله دور به این رنگ دیده نخواهد شد. همچنین یک قطعه چند رنگ از سنگ گرانیت در فاصله دور به صورت تک رنگ مشاهده می شود. بنابراین، باید تک رنگ یا چندرنگ بودن سنگ را در فاصله‌ای حدود ۲۰ تا ۵۰ سانتیمتر از چشم بررسی کرد.

رنگ سنگ‌های آذرین و دگرگونی سیلیکاتی در ارتباط با رنگ فلدسپات های تشکیل‌دهنده است که بر حسب نوع آن می‌تواند رنگ‌های صورتی، کرم، قرمز، سبز و سفید به خود بگیرند.

در سنگ‌های رسوبی، مانند سنگ تراورتن کانی‌های اصلی معمولاً بی رنگ هستند )مانند کوارتز و کلسیت(، اما وجود مقدار اندکی از ناخالصی‌ باعث رنگی شدن این سنگ‌ها می‌شود که از مهم‌ترین آن‌ها کربن و اکسیدهای آهن است. ممکن است رنگ‌های سیاه و آبی بر اثر وجود کربن آلی و رنگ‌های سبز و قرمز و زرد بر اثر وجود اکسیدها و هیدروکسیدهای آهن در سنگ ساختمانی به وجود آیند. ثبات رنگ سنگ‌های ساختمانی یکی از ویژگی‌های مهم و کاربردی آن‌هاست. رنگ بعضی از سنگ‌ها تغییر می‌کند و آن‌هایی که از مواد آلی )خاکستری و سیاه)  تشکیل شده اند، تغییرات بیشتری خواهند داشت. رنگ سیاه یک گابرو با وجود کانی‌های پیروکسن با دوام است، اما رنگ سیاه سنگ آهک که مواد هیدروکربور دارد، با دوام نیست. رنگ صورتی  سنگ گرانیت حاصل از فلدسپات بوده و با دوام است، اما رنگ سبز موجود در  سنگ سند استون  اگر بر اثر وجود ترکیبات آهن باشد، با دوام نخواهد بود. ثبات رنگ سنگ بستگی به مکانی که سنگ در آن به کار می‌رود داردسنگ‌ تراورتن سیاه رنگ اگر در داخل ساختمان به کار رود، رنگ آن برای مدت زیادی تغییر نخواهد کرد، اما اگر در بیرون، در معرض شرایط جوی ویژه با رطوبت زیاد قرار بگیرد، تغییر رنگ آن بسیار سریع رخ می‌دهد. رنگ بعضی از سنگ‌ها وقتی‌که در معرض شرایط جوی قرار می گیرند، تغییر می‌کند و یا حتی از بین می‌رود.

سنگ‌های آهکی سیاه به مرور زمان به خاکستری یا خاکستری زرد کمرنگ میل می‌کنند و سنگ های خاکستری رنگ به مرور زمان سفید می‌شوند،. در سند استون ها  رنگ لاجوردی و سبز که بر اثر سولفور آهن به وجود می‌آید، به وسیله اکسیداسیون ابتدا به زرد مایل به سبز و سپس به زرد یا قرمز تبدیل می‌شوند. یکی از علل دیگر در تغییرات رنگ که کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد، وجود کانی‌های ناپایدار است که به سهولت به کانی‌های دیگر تبدیل می‌شوند. تغییرات رنگ در سنگ‌های سفید نیز رخ می‌دهد. معمولاً این سنگ‌ها کدر می‌شوند و بر اثر فعل‌ و انفعالات شیمیایی در مجاورت رطوبت، لکه‌هایی در سطح آن‌ها به وجود می‌آید. فرسودگی این نوع سنگ‌ها بیشتر در شهرهای صنعتی و اقلیم‌های گرم و مرطوب پدید می‌آید، در صورتی که در هوای خشک و تمیز دوام این نوع سنگ‌ها بیشتر خواهد بود. کدر شدن رنگ سطح سنگ به صورت یکنواخت نمی باشد، در محل درزها و حفره‌ها این اتفاق بیشتر رخ می دهد. از دیگر عوامل موثر در تغییر رنگ سنگ‌های ساختمانی شوره‌زدگی است که به صورت لکه‌های سفیدرنگ سطح سنگ را می‌پوشاند. این لکه‌ها معمولاً از ذرات کربنات کلسیم یا سولفات کلسیم تشکیل‌شده‌اند و گاهی با کلرورها و نیترات‌ها نیز همراه‌اند. شوره‌زدگی پیش از آنکه به نوع سنگ مورداستفاده مربوط باشد، به بی‌توجهی در نصب آن برمی‌گردد. در صورت انجام تبخیر سطحی بر روی سطح سنگ بلورهای نمک تشکیل می‌شود و چنانچه تبخیر در سطح زیرین سنگ پیش آید، نمک در درون سنگ انباشته می‌شود. تغییر رنگ سنگ به اهداف طراح و زیبایی آن آسیب می‌زند، بنابراین در زمان انتخاب سنگ باید به این نکات توجه کرد:

الف( به هنگام انتخاب سنگ موردنظر به کارکرد آن در شرایط اقلیمی مختلف توجه شود. معدن کاران و شرکت‌های سنگ‌بری که با سنگ موردنظر سروکار دارند، می‌توانند مشاوران خوبی در این زمینه باشند.

ب( اغلب سنگ‌های آهکی سیاه در بیرون ساختمان در معرض شرایط جوی و نور آفتاب تغییر رنگ می‌دهند.

ج( کانی‌های ناپایدار حتی به میزان کم باعث تغییر رنگ سنگ ساختمانی در گذر زمان می‌شوند. بنابر این پیش از انتخاب سنگ، این موضوع را می‌توان به وسیله مطالعه پتروگرافی بررسی کرد .

د( صیقلی نمودن سنگ ساختمانی به دوام رنگ آن کمک خواهد کرد.

 

کانی‌های مضر:

در سنگ ساختمانی وجود برخی از کانی‌ها مانند )سولفورهای آهن)  را باید به عنوان کانی‌ مضر در نظر گرفت، درحالی‌که برخی کانی‌های دیگر مانند میکا فقط در مقادیر زیاد و در برخی از سنگ‌ها مانند سند استون ها و مرمرها مضر هستند.

یکی از علل تغییر رنگ در سنگ‌ها که کمتر موردتوجه قرار می‌گیرد، وجود کانی‌های ناپایدار است که به سهولت به کانی دیگری تبدیل می‌شوند. این کانی‌ها اغلب از نوع سولفورهای آهن هستند و در مجاورت رطوبت اکسیده می‌شوند و به هیدروکسید تبدیل می‌گردند که نتیجه آن لکه‌دار شدن سنگ است.

 

 

 

 

مطالعه موارد زیر را به شما پیشنهاد می کنیم:

 

 

 

نکات کلیدی در طراحی حمام

چهار توصیه برای تزئین حمام و سرویس بهداشتی

دوام کف پوش های سنگی در مناطق پر ترافیک

تاثیر استفاده از سنگ تولید داخل بر محیط زیست

تمهیدات لازم برای نظافت و محافظت از سنگ

مُد در صنعت سنگ طی سال 2017 به کدام سو می رود؟

نما ساختمان با طراحی به سبک رمی

با کمترین هزینه چگونه بهترین خرید سنگ را انجام دهیم؟

سنگ خوب چه سنگی است؟

چه سنگی برای کف فرش مناسب است؟

چه سنگی برای نمای خارجی ساختمان مناسب است؟

تنوع معادن سنگ ساختمانی در ایران
 

 

 

 

 

 

 

 

با ارائه انتقادات و پیشنهادات خود ما را در بهبود عملکردمان راهنمایی کنید

کلیدواژه ها: سنگ ساختماني